Koko Giữ trọn tuổi 25
Tháp Văn Xương
Bán tài liệu, giáo án tất cả các môn toán, lý,hoá,sinh,văn,sử,địa,tiếng anh, công dân,

Sinh học 11 Chủ đề 8: Tập tính của động vật

Thứ hai - 08/02/2021 11:12
Ví dụ về học khôn, Ví dụ về tập tính kiếm ăn, Cơ sở thần kinh của tập tính, Giáo án Sinh 11 Bài 32, Tập tính kiếm an của mèo, Ý nghĩa của điều kiện hóa đáp ứng, Tính chất của tập tính học đượcVí dụ tập tính bẩm sinh và tập tính học được, Tập tính học được là, Tập tính bẩm sinh là gì, Tập tính là gì phản biệt và cho ví dụ về tập tính bẩm sinh và tập tính học được, Một số hình thức học tập ở ĐV, Tập tính là gì, Sự khác nhau giữa tập tính bẩm sinh và tập tính học được, So sánh tập tính bẩm sinh và tập tính học được
Sinh học 11
Sinh học 11
Ví dụ về học khôn, Ví dụ về tập tính kiếm ăn, Cơ sở thần kinh của tập tính, Giáo án Sinh 11 Bài 32, Tập tính kiếm an của mèo, Ý nghĩa của điều kiện hóa đáp ứng, Tính chất của tập tính học đượcVí dụ tập tính bẩm sinh và tập tính học được, Tập tính học được là, Tập tính bẩm sinh là gì, Tập tính là gì phản biệt và cho ví dụ về tập tính bẩm sinh và tập tính học được, Một số hình thức học tập ở ĐV, Tập tính là gì, Sự khác nhau giữa tập tính bẩm sinh và tập tính học được, So sánh tập tính bẩm sinh và tập tính học được

Chủ đề 8: Tập tính của động vật

A. Tóm tắt lý thuyết và phương pháp giải
I. TẬP TÍNH LÀ GÌ?

Tập tính là chuỗi phản ứng của động vật trả lời kích thích từ môi trường (bên trong hoặc bên ngoài cơ thể), nhờ đó động vật thích nghi với môi trường sống và tồn tại.

II. PHÂN LOẠI TẬP TÍNH
1. Tập tính bẩm sinh

- Tập tính bẩm sinh là loại tập tính sinh ra đã có, được di truyền từ bố mẹ, đặc trưng cho loài.
Ví dụ, nhện giăng lưới

2. Tập tính học được
- Tập tính học được là loại tập tính được hình thành trong quá trình sống của cá thể, thông qua học tập và rút kinh nghiệm.
Ví dụ, chuột khi nghe tiếng mèo kêu thì bỏ chạy

3. Tập tính vừa bẩm sinh, vừa học được
- Nhiều tập tính của động vật có cả nguồn gốc bẩm sinh và học được.
Ví dụ, tập tính bắt chuột ở mèo vừa là do bẩm sinh, vừa là do mèo mẹ dạy cho; tập tính xây tổ của chim vừa mang tính bẩm sinh vừa là học được từ đồng loại.

III. CƠ SỞ THẦN KINH CỦA TẬP TÍNH
Cơ sở thần kinh của tập tính là các phản xạ. Các phản xạ thực hiện qua cung phản xạ.




IV. MỘT SỐ HÌNH THỨC HỌC TẬP Ở ĐỘNG VẬT
Nhiều tập tính của động vật hình thành và biến đổi được là do học tập. Có nhiều hình thức học tập khác nhau.

1. Quen nhờn
Quen nhờn là hình thức học tập đơn giản nhất. Động vật phớt lờ, không trả lời những kích thích lặp lại nhiều lần nếu những kích thích đó không kèm theo sự nguy hiểm nào.
Ví dụ, mỗi khi có bóng đen từ trên cao ập xuống, gà con vội vàng chạy đi ẩn nấp. Nếu bóng đen đó cứ lặp lại nhiều lần mà không kèm theo nguy hiểm nào thì sau đó khi thấy bóng đen gà con không chạy đi ẩn nấp nữa.

2. In vết
In vết là hiện tượng các con non đi theo các vật chuyển động mà chúng nhìn thấy đầu tiên. Hiện tượng này chỉ thấy ở những loài thuộc lớp chim
Ví dụ : Gà con đã in vết xe đồ chơi và đi theo

3. Điều kiện hóa
a. Điều kiện hóa đáp ứng
Điều kiện hóa đáp ứng là hình thành mối liên kết mới trong thần kinh trung ương dưới tác động của các kích thích kết hợp đồng thời.
Ví dụ :
Paplôp làm thí nghiệm vừa đánh chuông vừa cho chó ăn. Sau vài chục lần phối hợp tiếng chuông và thức ăn, chỉ cần nghe tiếng chuông là chó đã tiết nước bọt. Sở dĩ như vật là do trung ương thần kinh đã hình thành mối liên hệ thần kinh mới dưới tác động của 2 kích thích đồng thời.

b. Điều kiện hóa hành động
Đây là kiểu liên kết một hành vi của động vật với một phần thưởng (hoặc phạt), sau đó động vật chủ động lặp lại các hành vi đó.
Ví dụ:
Skinnơ thả chuột vào lồng thí nghiệm. Trong lồng có một có một cái bàn đạp gắn với thức ăn. Khi chuột chạy trong lồng và vô tình bàn đạp thì thức ăn rơi ra. Sau một số lần ngẫu nhiên đạp phải bàn đạp và có thức ăn, mỗi khi đói bụng, chuột chủ động chạy tới nhấn bàn đạp để lấy thức ăn.

4. Học ngầm
Học ngầm là kiểu học không có ý thức, không biết rõ là mình đã học được. Sau này, khi có nhu cầu thì kiến thức đó tái hiện lại giúp động vật giải quyết được những tình huống tương tự
Ví dụ, nếu thả chuột vào một khu vực có rất nhiều đường đi, nó sẽ chạy đi thăm dò đường đi lối lại. Nếu sau đó, người ta cho thức ăn vào, con chuột đó sẽ tìm đường đến nơi có thức ăn nhanh hơn nhiều so với con chuột chưa đi thăm dò đường ở khu vực đó.

5. Học khôn
Học khôn là kiểu học phối hợp các kinh nghiệm cũ để tìm cách giải quyết những tình huống mới. Học khôn chỉ có ở động vật có hệ thần kinh phát triển như người và các động vật khác thuộc bộ Linh trưởng.
Ví dụ, tinh tinh biết cách sắp xếp các thùng gỗ chồng lên nhau để lấy chuối trên cao.

V. MỘT SỐ DẠNG TẬP TÍNH PHỔ BIẾN Ở ĐỘNG VẬT
1. Tập tính kiếm ăn

- Tập tính kiếm ăn của động vật là khác nhau.
- Đa số các tập tính kiếm ăn ở động vạt có tổ chức thần kinh chưa phát triển là tập tính bẩm sinh. Ở động vật có hệ thần kinh phát triển, phần lớn tập tính kiếm ăn là do học tập từ bố mẹ, đồng loại hoặc do kinh nghiệm của bản thân.
- Ví dụ: Hổ, báo bò sát đến gần con mồi, sau đó nhảy lên vồ hoặc rượt đuổi, cắn và cổ con mồi

2. Tập tính bảo vệ lãnh thổ
- Động vật có tập tính bảo vệ lãnh thổ của mình chống lại các cá thể khác cùng loài để bảo vệ nguồn thức ăn, nơi ở và sinh sản.
- Tập tính bảo vệ lãnh thổ của mỗi loài rất khác nhau
Ví dụ :
- Chó sói thường đánh dấu lãnh thổ của mình bằng nước tiểu. Nếu có kẻ cùng loài nào đó tiến vào lãnh thổ của nó, nó sẽ có phản ứng đe dọa hoặc tấn công đánh đuổi.

3. Tập tính sinh sản
- Phần lớn tập tính sinh sản là tập tính bẩm sinh, mang tính bản năng
Ví dụ : Đến mùa sinh sản, chim công đực thường nhảy múa và khoe mẽ bộ lông sặc sỡ của mình để quyến rũ chim cái.

4. Tập tính di cư
Một số loài cá, chim, thú… thay đổi nơi sống theo mùa. Chúng thường di chuyển một quãng đường dài. Di cư có thể 2 chiều (đi và về) hoặc di cư 1 chiều (chuyển hẳn đến nơi ở mới).

5. Tập tính xã hội
a. Tập tính thứ bậc

Trong mỗi bầy đàn đều có phân chia thứ bậc
Ví dụ: Trong mỗi đàn gà, bao giờ cũng có một con thống trị các con khác (con đầu đàn), con này có thể mổ bất kì con nào trong đàn. Con thứ 2 có thể mổ tất cả các con còn lại trừ con đầu đàn. Sau đó là con thứ 3…

b. Tập tính vị tha
Tập tính vị tha là tập tính hi sinh quyền lợi bản thân, thậm chí cả tính mạng vì lợi ích sinh tồn của bầy đàn.
Ví dụ:
- Ong thợ lao động cần mẫn suốt cả cuộc đời chỉ để phục vụ cho sinh sản của ong chúa hoặc khi có kẻ đến phá tổ nó lăn xả vào chiến đấu và hi sinh cả tính mạng của mình để bảo vệ tổ.

VI. ỨNG DỤNG NHỮNG HIỂU BIẾT VỀ TẬP TÍNH VÀO ĐỜI SỐNG VÀ SẢN XUẤT
1. Ứng dụng trong sản xuất nông nghiệp

Trong sản xuất nông nghiệp, đấu tranh phòng trừ sâu hại: Người ta đã gây nuôi và phát triển nhiều nhóm côn trùng cánh màng và sử dụng chúng như những thiên địch góp phần tiêu diệt nhiều nhóm sâu hại và côn trùng có hại cho nông nghiệp.

2. Ứng dụng để xây dựng mô hình phỏng sinh học
- Xây nhà theo kiến trúc tổ ong
- Mô hình máy bay trực thăng dựa theo hình dạng chuồn chuồn

3. Ứng dụng để biết thời tiết
- Qua quan sát hoạt động của một số loài côn trùng, con người có thể dự đoán một số hiện tượng thời tiết
Ví dụ:
   + Chuồn chuồn bay thấp thì mưa, bay cao thì nắng bay vừa thì râm
   + Khi thấy mối xuất hiện nhiều thì trời sắp mưa

4. Huấn luyện động vật mang lại lợi ích cho con người
- Dạy chim, thú biểu diễn trong rạp xiếc
- Dạy chim ưng và chó đi săn
- Dạy chó bắt kẻ gian

Chủ đề 8: Tập tính của động vật

B. Bài tập rèn luyện kỹ năng

Câu 1. Cho các tập tính sau ở động vật:
(1) Sự di cư của cá hồi
(2) Báo săn mồi
(3) Nhện giăng tơ
(4) Vẹt nói được tiếng người
(5) Vỗ tay, cá nổi lên mặt nước tìm thức ăn
(6) Ếch đực kêu vào mùa sinh sản
(7) Xiếc chó làm toán
(8) Ve kêu vào mùa hè

Những tập tính nào là bẩm sinh? Những tập tính nào là học được?
A. Tập tính bẩm sinh: (1), (3), (6), (8) ; Tập tính học được: (2), (4), (5), (7)       
B. Tập tính bẩm sinh: (1), (2), (6), (8) ; Tập tính học được: (3), (4), (5), (7)       
C. Tập tính bẩm sinh: (1), (3), (5), (8) ; Tập tính học được: (2), (4), (6), (7)       
D. Tập tính bẩm sinh: (1), (3), (6), (7) ; Tập tính học được: (2), (4), (5), (8)
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A

Câu 2. Xét các đặc điểm sau:
(1) Có sự thay đổi linh hoạt trong đời sống cá thể
(2) Rất bền vững và không thay đổi
(3) Là tập hợp các phản xạ không điều kiện
(4) Do kiểu gen quy định

Trong các đặc điểm trên, những đặc điểm của tập tính bẩm sinh gồm:
A. (1) và (2)                       B. (2) và (3)                       C. (2), (3) và (4)                D. (1), (2) và (4)
Hướng dẫn giải:
Đáp án: C

Câu 3. Cho các trường hợp sau :
(1) Sự tạo lập một chuỗi các phản xạ có điều kiện, trong đó hình thành các mối liên hệ mới giữa các nơron bền vững
(2) Sự tạo lập một chuỗi các phản xạ có điều kiện, trong đó hình thành các mối liên hệ mới giữa các nơron nên có thể thay đổi
(3) Sự tạo lập một chuỗi các phản xạ có điều kiện và không điều kiện, trong đó hình thành các mối liên hệ mới giữa nơron nên có thể thay đổi
(4) Sự tạo lập một chuỗi các phản xạ có điều kiện, trong đó hình thành các mối liên hệ mới giữa các nơron và được di truyền

Điều không đúng với sự hình thành tập tính học được là
A. (1), (3) và (4)                B. (2), (3) và (4)                C. (1), (2) và (3)                D. (1), (2) và (4)
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A

Câu 4. Tập tính học được là loại tập tính được hình thành trong quá trình
A. sống của cá thể, thong qua học tập và rút kinh nghiệm                                   
B. phát triển của loài, thông qua học tập và rút kinh nghiệm                               
C. sống của cá thể, thông qua học tập và rút kinh nghiệm, được di truyền          
D. sống của cá thể, thông qua học tập và rút kinh nghiệm, đặc trưng cho loài
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A

Câu 5. Ve sầu kêu vào mùa hè oi ả, ếch đực kêu vào mùa sinh sản là tập tính
A. học được                                                                  B. bẩm sinh                       
C. hỗn hợp                                                                    D. vừa bẩm sinh, vừa hỗn hợp
Hướng dẫn giải:
Đáp án: B

Câu 6. Xét các trường hợp sau :
(1) Mọi kích thích đều làm xuất hiện tập tính
(2) Không phải bất kỳ kích thích nào cũng làm xuất hiện tập tính
(3) Kích thích càng mạnh càng dễ làm xuất hiện tập tính
(4) Kích thích càng lặp lại càng dễ làm xuất hiện tập tính
Có bao nhiêu trường hợp trên đây đúng về mối liên hệ giữa kích thích và sự xuất hiện tập tính ?
A. 1                                    B. 2                                    C. 3                                    D. 4
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A
Giải thích: Trường hợp đúng là: 2

Câu 7. Tập tính động vật là
A. một số phản ứng trả lời các kích thích của môi trường (bên trong hoặc bên ngoài cơ thể), nhờ đó mà động vật thích nghi với môi trường sống và tồn tại            
B. chuỗi những phản ứng trả lời các kích thích của môi trường bên ngoài cơ thể, nhờ đó mà động vật thích nghi với môi trường sống và tồn tại                                   
C. những phản ứng trả lời các kích thích của môi trường (bên trong hoặc bên ngoài cơ thể), nhờ đó mà động vật thích nghi với môi trường sống và tồn tại            
D. chuỗi phản ứng trả lời các kích thích của môi trường (bên trong hoặc bên ngoài cơ thể), nhờ đó mà động vật thích nghi với môi trường sống và tồn tại
Hướng dẫn giải:
Đáp án: D

Câu 8. Mức độ phức tạp của tập tính tăng lên khi
A. số lượng các xináp trong cung phản xạ tăng lên     B. kích thích của môi trường kéo dài
C. kích thích của môi trường lặp lại nhiều lần            D. kích thích của môi trường mạnh mẽ
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A

Câu 9. Xét các tập tính sau :
(1) người thấy đèn đỏ thì dừng lại
(2) Chuột chạy khi nghe tiếng mèo kêu
(3) Ve kêu vào mùa hè
(4) Học sinh nghe kể chuyển cảm động thì khóc
(5) Ếch đực kêu vào mùa sinh sản
Trong các trường hợp trên, những tập tính bẩm sinh là
A. (2) và (5)                       B. (3) và (5)                       C. (3) và (4)                       D. (4) và (5)
Hướng dẫn giải:
Đáp án: B

Câu 10. Tập tính bẩm sinh là những tập tính
A. sinh ra đã có, được di truyền từ bố mẹ, đặc trưng cho cá thể                          
B. được di truyền từ bố mẹ, đặc trưng cho cá thể hoặc đặc trưng cho loài           
C. học được trong đời sống, không có tính di truyền, mang tính cá thể               
D. sinh ra đã có, được di truyền từ bố mẹ, đặc trưng cho loài
Hướng dẫn giải:

Câu 11. Sơ đồ mô tả đúng cơ sở thần kinh của thập tính là
A. kích thích → hệ thần kinh → cơ quản thụ cảm → cơ quan thực hiện → hành động       
B. kích thích → cơ quản thụ cảm → cơ quan thực hiện → hệ thần kinh → hành động       
C. kích thích → cơ quan thực hiện→ hệ thần kinh → cơ quản thụ cảm → hành động        
D. kích thích → cơ quản thụ cảm → hệ thần kinh → cơ quan thực hiện → hành động
Hướng dẫn giải:
Đáp án: D

Câu 12. Xét các phát biểu sau đây :
(1) Khi số lượng các xináp trong cung phản xạ tăng lên thì mức độ phức tạp của tập tính cũng tăng lên
(2) Tập tính bẩm sinh thường rất bền vững
(3) hầu hết tập tính học được đều bền vững
(4) Sự hình thành tập tính học được ở động vật phụ thuộc vào mức độ tiến hóa của hệ thần kinh
(5) Một số tập tính của động vật như tập tính sinh sản, ngủ đông là kết quả phối hợp hoạt động của hệ thần kinh và hệ nội tiết
(6) Một số tập tính bẩm sinh do kiểu gen quy định
Có bao nhiêu phát biểu trên đúng về tập tính ?
A. 2                                    B. 3                                    C. 4                                    D. 5
Hướng dẫn giải:
Đáp án: B
Giải thích: 1,2,4,5

Câu 13. Tập tính quen nhờ là tập tính động vật không trả lời khi kích thích
A. không liên tục và không gây nguy hiểm gì           
B. ngắn gọn và không gây nguy hiểm gì       
C. lặp đi lặp lại nhiều lần và không gây nguy hiểm gì          
D. giảm dần cường độ và không gây nguy hiểm gì
Hướng dẫn giải:
Đáp án: C

Câu 14. In vết là hình thức học tập mà con vật mới sinh ra
A. bám theo vật thể tĩnh mà nó nhìn thấy đầu tiên, hiệu quả in vết giảm dần trong những ngày sau           
B. bám theo vật thể chuyển động mà nó nhìn thấy đầu tiên, hiệu quả in vết giảm dần trong những ngày sau
C. bám theo vật thể chuyển động mà nó nhìn thấy, hiệu quả in vết tăng dần trong những ngày sau           
D. bám theo vật thể chuyển động mà nó nhìn thấy đầu tiên, hiệu quả in vết tăng dần trong những ngày sau
Hướng dẫn giải:
Đáp án: B

Câu 15. Điều kiện hóa đáp ứng là hình thành mối quan hệ mới trong thần kinh trung ương dưới tác động của các kích thích
A. đồng thời                      B. liên tiếp nhau                C. trước và sau                  D. rời rạc
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A

Câu 16. Điều kiện hóa hành động là kiểu liên kết giữa
A. các hành vi của động vật và các kích thích, sau đó động vật chủ động lặp lại các hành vi này   
B. một hành vi của động vật với một phần thưởng, sau đó động vật chủ động lặp lại các hành vi này       
C. một hành vi của động vật và một kích thích, sau đó động vật chủ động lặp lại các hành vi này
D. hai hành vi của động vật với nhau, sau đó động vật chủ động lặp lại các hành vi này
Hướng dẫn giải:
Đáp án: B

Câu 17. Học ngầm là kiểu học không có ý thức, sau đó những điều đã học
A. không được dùng đến nên động vật sẽ quên đi      
B. lại được củng cố bằng các hoạt động có ý thức     
C. được tái hiện giúp động vật giải quyết được những tình huống tương tự       
D. được tái hiện giúp động vật giải quyết được những tình huống khác lạ
Hướng dẫn giải:
Đáp án: C

Câu 18. Học khôn là
A. kiểu học phối hợp các kinh nghiệm cũ để tìm cách giải quyết những tình huống tương tự        
B. phối hợp các kinh nghiệm cũ và những hiểu biết mới để tìm cách giải quyết những tình huống mới     
C. từ các kinh nghiệm cũ sẽ tìm cách giải quyết những tình huống tương tự      
D. kiểu học phối hợp các kinh nghiệm cũ để tim cách giải quyết những tình huống mới
Hướng dẫn giải:
Đáp án: D

Câu 19. Tập tính bảo vệ lãnh thổ diễn ra giữa
A. những cá thể cùng loài                                             B. những cá thể khác loài 
C. những cá thể cùng lứa trong loài                             D. con với bố mẹ
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A

Câu 20. Tập tính phản ánh mối quan hệ cùng loài mang tính tổ chức cao là tập tính
A. sinh sản                         B. di cư                              C. xã hội                            D. bảo vệ lãnh thổ
Hướng dẫn giải:
Đáp án: C

Câu 21. Ở động vật có hệ thần kinh chưa phát triển, tập tính kiếm ăn
A. một số ít là tập tính bẩm sinh                                  B. phần lớn là tập tính học được      
C. phần lớn là tập tính bẩm sinh                                  D. là tập tính học được
Hướng dẫn giải:
Đáp án: C

Câu 22. Ở động vật có hệ thần kinh phát triển, tập tính kiếm ăn
A. phần lớn là tập tính bẩm sinh                                  B. phần lớn là tập tính học được      
C. một số ít là tập tính bẩm sinh                                  D. là tập tính học được
Hướng dẫn giải:
Đáp án: B

Câu 23. Những nhận biết về môi trường xung quanh giúp động vật hoang dã nhanh chóng tìm được thức ăn và tránh thú săn mồi là kiểu học tập
A. in vết                             B. quen nhờn                     C. học ngầm                      D. điều kiện hóa
Hướng dẫn giải:
Đáp án: C

Câu 24. Tinh tinh xếp các hòm gỗ chồng lên nhau để lấy chuối trên cao là kiều học tập
A. in vết                             B. học khôn                       C. học ngầm                      D. điều kiện hóa
Hướng dẫn giải:
Đáp án: B

Câu 25. Nếu thả một hòn đá nhỏ bên cạnh con rùa, rùa sẽ rụt đầu và chân vào mai. Lặp lại hành động đó nhiều lần thì rùa sẽ không rụt đầu và chân vào mai nữa. Đây là ví dụ về hình thức học tập
A. in vết                             B. quen nhờn                     C. học ngầm                      D. học khôn
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A
Giải thích: Phát biểu không đúng là: 3,6

Câu 26. Hươu đực quệt dịch có mùi đặc biệt tiết ra từ tuyến cạnh mắt của nó vào cành cây để thông báo cho các con đực khác là tập tính
A. kiếm ăn                         B. sinh sản                         C. di cư                              D. bảo vệ lãnh thổ
Hướng dẫn giải:
Đáp án: D

Câu 27. Xác định câu đúng (Đ)/sai (S) sau đây
(1) kiến lính sẵn sang chiến đấu và hi sinh bản thân để bảo vệ kiến chúa và cả đàn là tập tính vị tha
(2) hải li đắp đập ngăn sông, suối để bắt cá là tập tính bảo vệ lãnh thổ
(3) tinh tinh đực đánh đuổi những con tinh tinh đực lạ khi vào vùng lãnh thổ của nó là tập tính bảo vệ lãnh thổ
(4) cò quăm thay đổi nơi sống theo mùa là tập tính kiếm ăn
(5) chim én tránh rét vào mùa đông là tập tính di cư
(6) chó sói, sư tử sống theo bầy đàn là tập tính xã hội
(7) vào mùa sinh sản, hươu đực húc nhau, con thắng trận sẽ giao phối với con cái là tập tính thứ bậc
Phương án trả lời đúng là
A. 1Đ, 2S, 3Đ, 4S, 5Đ, 6Đ, 7S                                    B. 1Đ, 2S, 3Đ, 4S, 5Đ, 6Đ, 7Đ        
C. 1Đ, 2S, 3Đ, 4S, 5Đ, 6S, 7S                                     D. 1Đ, 2S, 3Đ, 4Đ, 5Đ, 6Đ, 7S
Hướng dẫn giải:
Đáp án: A
Giải thích:
2-Tập tính kiếm ăn
4-tập tính di cư
7-Tập tính sinh sản

 

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Sữa Momcare
tỏi đen
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây